Στην μνήμη του Δασκάλου Θανάση Μουσόπουλου
Μια πολύ ενδιαφέρουσα εσπερίδα λαογραφίας για το δρώμενο του «Καλόγερου» από την Βιζύη της Ανατολικής Θράκης, το οποίο θα αναβιώσει για δεύτερη χρονιά, αύριο το απόγευμα στην Ξάνθη, με πομπή που θα ξεκινήσει από την κεντρική πλατεία και θα καταλήξει στην πλατεία Μητροπόλεως, διεξήχθη σήμερα στην Ξάνθη.
ΣΤΗΝ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΘΑΝΑΣΗ ΜΟΥΣΟΠΟΥΛΟΥ
Η εκδήλωση ήταν αφιερωμένη στην μνήμη του αείμνηστου Δασκάλου, Θανάση Μουσόπουλου, ο οποίος θα ήταν και ένας εκ των ομιλητών (για τον Γ. Βιζυηνό) γεμίζοντας συγκίνηση όλους τους παραβρισκόμενους. Μάλιστα, ο Θανάσης Μουσόπουλος, τιμήθηκε, με την πλακέτα να παραλαμβάνουν η κόρη του Μαρία, ο υιός του Χρήστος και η σύζυγός του, Δήμητρα Κατάκη, από τον Δήμαρχο Ξάνθης κ. Στράτο Κοντό.
ΤΟ ΔΡΩΜΕΝΟ ΤΟΥ ΚΑΛΟΓΕΡΟΥ ΚΑΙ Ο Γ. ΒΙΖΥΗΝΟΣ
Η εσπερίδα, διοργανώθηκε από τον Δήμο Ξάνθης, σε συνεργασία με το Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης, το Λύκειο Ελληνίδων Ξάνθης, τον Σύλλογο Ποντίων Ξάνθης, τον Χορευτικό Όμιλο Ξάνθης και τη Φιλοπρόοδη Ένωση Ξάνθης, ενώ για την ιστορία, τη σημειολογία, τα στοιχεία και την αναβίωση του δρώμενου μίλησαν οι κ.
Μ. Βαρβούνης, καθηγητής Λαογραφίας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, ο οποίος αναφέρθηκε στο δρώμενο του «καλόγερου» και στην ελληνική λαογραφία, εξετάζοντας τις λαογραφικές προσεγγίσεις στο λαϊκό θρακικό δρώμενο του καλόγερου. Αναφέρθηκε επίσης σε καταγραφές, σε ερμηνευτικές προσεγγίσεις και σε διαφορετικές οπτικές στην προσπάθεια λαογραφικής μελέτης του, από την εποχή του Γ. Βιζυηνού ως και την τρέχουσα λαογραφικά βιβλιογραφία.
Θανάσης Β. Κουγκουλός, επίκουρος καθηγητής Σημειωτικής, Λογοτεχνικής Ανάλυσης και Πολιτισμικής Ερμηνείας, του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δ.Π.Θ, ο οποίος αναφέρθηκε στον γενέθλιο τόπο του Γ. Βιζυηνού στα διηγήματά του (Βιζύη της Αν. Θράκης), αναλύοντας την σύγκριση της λογοτεχνικής γεωγραφίας με την υπαρκτή τοπογραφία της Βιζύης, αλλά και τη συμβολική λειτουργία του γενέθλιου τόπου μέσα στο μυθοπλαστικό σύμπαν.
Την εκδήλωση συντόνισαν, ο πρόεδρος του Συλλόγου Φίλων ΙΘΤΠ κ. Νίκος Κοσμίδης και η επιστημονικά υπεύθυνη της επιτροπής αναβίωσης του δρώμενου και Ομότιμη Καθηγήτρια Γλωσσολογίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης κ. Πηνελόπη Καμπάκη- Βουγιουκλή, η οποία και παρουσίασε τους ομιλητές, ενώ χαιρετισμούς απεύθυναν ο Δήμαρχος Ξάνθης κ. Στράτος Κοντός και ο Αντιδήμαρχος Πολιτισμού κ. Μιχάλης Τσέπελης.
ΑΥΡΙΟ ΤΟ ΑΠΟΓΕΥΜΑ ΣΤΗΝ ΠΑΛΙΑ ΠΟΛΗ, ΤΟ ΔΡΩΜΕΝΟ ΤΟΥ ΚΑΛΟΓΕΡΟΥ
Αύριο το απόγευμα, στις 18.00 οι «Καλόγεροι», το δρώμενο που παιζόταν στην Βιζύη της Θράκης, κάθε Δευτέρα της Τυρινής, θα αναβιώσει για δεύτερη χρονιά στην Ξάνθη.
Στους ρόλους, που δραματοποιούνται από άνδρες, συμπεριλαμβάνονται οι δύο Καλόγεροι, τα Κορίτσια, η Μπάμπω με το εφταμηνίτικο παιδί της, οι Μουντζούρηδες, οι Ζαπτιέδες (χωροφύλακες), ο Κεχαγιάς, κ.ά..
Η πομπή ξεκινάει με τύμπανα και γκάιντες, χορεύουν και παίρνουν για δώρο χρήματα ή κρασί ενώ οι ζαπτιέδες με τις αλυσίδες αρπάζουν όποιον διαβάτη περνάει απελευθερώνοντάς τον μόνο με λύτρα, τα οποία ορίζονται από τους Καλόγερους. Καταλήγουν στην πλατεία (Μητροπόλεως) όπως στήνεται μια ολόκληρη παράσταση, η οποία στην αρχή χαρακτηρίζεται από ενθουσιασμό και πειράγματα από τα μέλη του θιάσου και μεταξύ τους αλλά και προς τον κόσμο, με αποκορύφωμα τον γάμο του Αρχικαλόγερου, τη δολοφονία του από τον άλλο Καλόγερο και, τέλος, την ανάστασή του. Μετά την ανάσταση σταματάνε όλες οι φωνές και οι φασαρίες και ξεκινάει η άροση, μια τελετή κατανυκτική, όπου οι Καλόγεροι, με σοβαρότητα ζεύονται το αλέτρι και το σέρνουν, ενώ ο Μουχτάρης σπέρνει και φωνάζει: Να γίνει δέκα γρόσια το κιλό το στάρι!-Πέντε γρόσια το κιλό η σίκαλη!-Τρία γρόσια το κιλό το κριθάρι! Οι θεατές φωνάζουν: ΑΜΗΝ Θεέ μου για να φάνε οι φτωχοί! Έπειτα πιάνουν τον χορό και γλεντάνε όλοι μαζί έως το βράδυ με μπόλικο κρασί!
Στην αναβίωση του δρωμένου συμμετέχουν (αλφαβητικά) οι σύλλογοι:
Ίδρυμα Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης
Κρητική Αδελφότητα Ξάνθης
Λύκειο των Ελληνίδων Κιλκίς
Λύκειο των Ελληνίδων Ξάνθης
Μορφωτική Πολιτιστική Κίνηση Νέων Μελισσοχωρίου Θεσσαλονίκης
Μορφωτικός Όμιλος Κομοτηνής
Πολιτιστικός Σύλλογος Ανατολικορωμυλιωτών Κομοτηνής
Πολιτιστικός Σύλλογος Διομηδείας
Πολιτιστικός Σύλλογος Κιμμερίων «Ο Αμφέραος»
Πολιτιστικός Φυσιολατρικός Σύλλογος Τοξοτών Ξάνθης
Σύλλογος Φίλων Ι.Θ.Τ.Π.
Φιλοπρόοδη Ένωση Ξάνθης
Χορευτικός Όμιλος Ξάνθης
Η διαδρομή της αναπαράστασης θα καταλήξει στην πλατεία Μητροπόλεως στην Παλιά Πόλη της Ξάνθης, όπου και θα κορυφωθεί το γλέντι.
