Ο ΣΥΡΙΖΑ σκαλίζει «στάχτες» του μεγάλου αρδευτικού έργου της Ξάνθης…
«Θα έπρεπε να ρωτήσουν τους ανθρώπους του πρωτογενούς τομέα προηγουμένως» σημειώνει στην «Θ» ο ίδιος
Στο προσκήνιο βρίσκεται και πάλι το έργο του μεγάλου αρδευτικού στην Ξάνθη, με τον ΣΥΡΙΖΑ (και συγκεκριμένα με ερώτηση 12 Βουλευτών, προς τους αρμόδιους υπουργούς) να υπενθυμίζει ετεροχρονισμένα κάποια πράγματα που έπρεπε να είχαν ήδη γίνει. Κάτι που δημιουργεί ανησυχία στους αγρότες της περιοχής μας, για περεταίρω καθυστερήσεις και μάλιστα για ένα έργο που έχει ήδη καθυστερήσει 15 και πλέον χρόνια.
Ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ ΞΑΝΘΗΣ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΩΝ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗΝ ΒΟΥΛΗ
Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τον ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ Ξάνθης, «με πρωτοβουλία του βουλευτή Δράμας και Τομεάρχη Εσωτερικών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Θ. Ξανθόπουλου κατατέθηκε ερώτηση, στις 9/7 και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, σχετικά με τα σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας και οικολογικής ισορροπίας από το τεράστιο έργο άρδευσης στη Ξάνθη με απόληψη νερού από το φράγμα των Τοξοτών στον ποταμό Νέστο.
Όπως αναφέρεται στην Ερώτηση «ενώ τα υδατικά διαθέσιμα του ποταμού Νέστου φθίνουν σταθερά σύμφωνα με επίσημα στοιχεία και οι μελέτες για την εξέλιξη των κλιματικών δεδομένων στη ΝΑ Ευρώπη, δεν είναι ευοίωνες, η κυβέρνηση προωθεί την υλοποίηση ενός τεράστιου έργου άρδευσης στην πεδιάδα της Ξάνθης, με απόληψη νερού από το φράγμα των Τοξοτών, προκειμένου να καλύψει θεωρητικά επιπλέον 303.000 στρέμματα γεωργικής γης. Πρόκειται για έργο με επιφανειακά θετικό περιβαλλοντικό στόχο-την αποκατάσταση των υπόγειων υδροφορέων της περιοχής μέσω περιορισμού των γεωτρήσεων-που όμως σύμφωνα με τις γνωμοδοτήσεις των αρμοδίων υπηρεσιών δεν διασφαλίζει ούτε την ορθολογική χρήση του νερού, ούτε την προστασία του ποταμού και των οικοσυστημάτων του, ούτε –κυρίως– την ασφάλεια των παραγωγών.
Στην Ερώτηση επισημαίνεται ότι το έργο βασίζεται σε δεδομένα και υπολογισμούς του 2005, οι υπολογισμένες ανάγκες άρδευσης στη Μ.Π.Ε είναι κατά τεκμήριο υποεκτιμημένες ενώ αντίστοιχα διαπιστώνονται υπερεκτιμήσεις των διαθέσιμων ποσοτήτων νερού από τα φράγματα της ΔΕΗ, η οποία έχει ήδη δηλώσει ότι δεν μπορεί να εξασφαλίσει επαρκείς ποσότητες για αρδευτική χρήση πέραν του 2024, λόγω της ανάγκης διασφάλισης ενεργειακής επάρκειας από τα υδροηλεκτρικά της έργα. Παράλληλα ο ΟΦΥΠΕΚΑ μιλά για κίνδυνο σημαντικών διαταραχών στην ισορροπία του υδάτινου συστήματος και στη συνολική λειτουργία του οικοσυστήματος, ενώ δεν έχει προηγηθεί κανένα έργο ταμίευσης και δεν προβλέπεται σαφής φορέας διαχείρισης. Αναφέρεται επίσης ότι αν και το έργο σχεδιάστηκε με σκοπό την αποκατάσταση υπόγειων υδροφορέων, δεν υπάρχει σαφής απάντηση για το πόσες γεωτρήσεις θα κλείσουν τελικά και πόσο νερό θα εξοικονομηθεί.
Το νερό είναι δημόσιο αγαθό και δεν προσφέρεται για πρόχειρες σχεδιαστικές προσεγγίσεις ή έργα βιτρίνας ενώ για την ορθή διαχείρισή των υδατικών πόρων, ειδικά σε ευαίσθητες περιοχές, βασικές προϋποθέσεις είναι ο τεκμηριωμένος σχεδιασμός, ο σεβασμός στο φυσικό σύστημα και η ουσιαστική διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες. Βάσει αυτών οι βουλευτές έθεσαν συγκεκριμένα κρίσιμα ερωτήματα για την βιωσιμότητα και την διαχείριση του έργου, την εξοικονόμηση νερού, την οικολογική ισορροπία της περιοχής και την απαραίτητη επικαιροποίηση όλων των μελετών, τις οποίες ζητούν να κατατεθούν στη Βουλή».
ΟΙ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ
Σε ο,τι αφορά στις ερωτήσεις των Βουλευτών προς τους αρμόδιους Υπουργούς, αυτές είναι οι εξής:
«1 Πώς κατοχυρώνεται η βιωσιμότητα του έργου;
2. Ποια είναι η σημερινή υδρολογική κατάσταση του ποταμού Νέστου και πώς τεκμηριώνεται η απόφαση ότι μπορεί να εξυπηρετήσει 303.000 στρέμματα χωρίς να απειληθεί η οικολογική του ισορροπία;
3. Γιατί δεν προηγήθηκαν έργα ταμίευσης και εξοικονόμησης νερού, τα οποία αποτελούν βασική αρχή της Οδηγίας Πλαίσιο για τα Ύδατα (2000/60/ΕΚ) και στοιχειώδη λογική διαχείρισης φυσικών πόρων; Εξετάστηκαν ως εναλλακτικές;
4. Σε ποια επιστημονικά δεδομένα ή επικαιροποιημένα υδρολογικά μοντέλα βασίστηκε το έργο, δεδομένης της δήλωσης της ΔΕΗ περί αδυναμίας εξασφάλισης ποσοτήτων από το φράγμα Τοξοτών από το φθινόπωρο του 2024 και έπειτα;
5. Πώς θα εξασφαλιστεί η τήρηση της οικολογικής παροχής προς το Δέλτα του Νέστου, ειδικά κατά τους θερινούς μήνες και πώς θα ελέγχεται η ροή; Τι σκοπεύουν να κάνουν σε περίπτωση μη τήρησης;
6. Ποιος θα είναι ο φορέας διαχείρισης του έργου, πώς θα καθορίζεται η τιμή του νερού, και πώς θα εξασφαλιστεί διαφάνεια και προσβασιμότητα για τους παραγωγούς;
7. Πόσες γεωτρήσεις θα καταργηθούν τελικά και με ποιο χρονοδιάγραμμα; Πώς θα αποτιμηθεί το αποτέλεσμα στην αποκατάσταση του υπόγειου υδροφορέα, ώστε να μη μείνουμε σε ευχές;
8. Προτίθεται η κυβέρνηση να επικαιροποιήσει το σχέδιο του έργου και την περιβαλλοντική μελέτη βάσει των πραγματικών αναγκών και διαθέσιμων ποσοτήτων όπως αυτές διαμορφώνονται μετά το 2024;
9. Ποιο είναι το κόστος μελετών αυτού του έργου μέχρι σήμερα;
10. Έχει εκπονηθεί η υδρολογική μελέτη κατά τις απαιτήσεις του ΟΦΥΠΕΚΑ στη γνωμοδότησή του;
11. Για ποιο λόγο δεν συμπεριλήφθηκε το εν λόγω αρδευτικό έργο στο πρόσφατα εγκεκριμένο ΣΔΛΑΠ Θράκης (2024);»
ΕΤΕΡΟΧΡΟΝΙΣΜΕΝΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ, ΑΛΛΑ… ΤΟ ΕΡΓΟ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΡΟΧΩΡΗΣΕΙ
Η «Θ» επικοινώνησε με τον πρόεδρο του Αγροτικού Συλλόγου Τοπείρου κ. Κώστα Δαλάτση, ο οποίος επισήμανε τα εξής:
«Να είναι καλά για το ετεροχρονισμένο ενδιαφέρον για τις ερωτήσεις που κάνουν. Κάποιες από αυτές μπορεί να έχουν βάση και να θέλουν απαντήσεις από τους αρμόδιους φορείς. Όχι από τους αγρότες. Αυτό που μπορούν να πουν οι αγρότες, είναι ότι αυτό το έργο το περιμένουμε. Είναι ένα έργο που θα λύσει πολλά προβλήματα στην περιοχή, κυρίως υφαλμύρωσης και σε κάποιες περιπτώσεις θα λύσει και προβλήματα σε περιοχές όπου δεν υπήρχε άρδευση. Αυτά είναι τα καλά. Από εκεί και πέρα, σαφώς και πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη, να γίνουν και άλλοι ταμιευτήρες για να υπάρχει επάρκεια νερού, καθώς είδαμε τι έγινε λίγες εβδομάδες πριν όπου είχαν σοβαρό θέμα με τις ποσότητες του νερού για την άρδευση οι αγρότες (από το Φράγμα) στον κάμπο της Χρυσούπολης και στον κάμπο του Τοπείρου. Σαφώς και πρέπει να γίνουν μελέτες και να προβλεφθούν και άλλοι ταμιευτήρες για να υπάρχει επάρκεια νερού. Ανεξάρτητα από αυτό όμως, πρέπει το έργο να ολοκληρωθεί. Σαφώς και πρέπει να δοθούν λύσεις όπου προκύψουν προβλήματα, αλλά σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να σταματήσει. Το έργο πρέπει να γίνει και ας γίνουν κάποια στιγμή και οι ταμιευτήρες. Διότι τι να το κάνεις το νερό, αν δεν έχεις που να το πας; Για να πούμε την αλήθεια, αυτά τα δυο πρέπει να συνυπάρχουν. Και τα νέα φράγματα και το αρδευτικό έργο, ώστε να λειτουργήσουν όλα σωστά και ομαλά. Δεν θέλω να μπω σε πολιτική κουβέντα. Καλά κάνουν, αλλά σε κάθε περίπτωση ο σκοπός είναι να προχωρήσει το έργο και όλα τα άλλα έργα που πρέπει να γίνουν».
ΘΑ ΕΠΡΕΠΕ ΝΑ ΜΑΣ ΡΩΤΗΣΟΥΝ ΠΡΩΤΑ
Κλείνοντας ο κ. Δαλάτσης σημείωσε ότι «για αυτό το έργο πέρασαν χρόνια και κάποια στιγμή «ξεπάγωσε». Όλες οι κυβερνήσεις προσπαθούσαν να «ξεπαγώσει» το έργο, αλλά το timing ήταν αυτό. Τώρα πρέπει να προχωρήσει. Τέλος, αν θέλουν οι βουλευτές των κομμάτων είτε της αντιπολίτευσης είτε της κυβέρνησης να καταθέτουν ερωτήσεις και να δίνονται και λύσεις, καλό θα ήταν να ρωτούν και τους αγρότες που είναι στον πρωτογενή τομέα. Τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους».
