Δύο χρόνια μετά τις πρώτες κυβερνητικές εξαγγελίες για την αντιμετώπιση του λεγόμενου «ενεργειακού τουρισμού», το θεσμικό κενό παραμένει, με τις ανεξόφλητες οφειλές καταναλωτών που μετακινούνται από πάροχο σε πάροχο να εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό πρόβλημα για τη λιανική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ για το 2025, οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας προσεγγίζουν τα 2,98 δισ. ευρώ. Από αυτά, περίπου 1,53 δισ. ευρώ, δηλαδή περισσότερο από το μισό του συνολικού χρέους, αφορούν καταναλωτές που έχουν ήδη αποχωρήσει από το χαρτοφυλάκιο του προμηθευτή στον οποίο δημιουργήθηκε η οφειλή.
Η συγκεκριμένη πρακτική περιγράφεται από την αγορά ως «ενεργειακός τουρισμός» και αποτελεί μία από τις δυσκολότερες πτυχές του προβλήματος των ληξιπρόθεσμων χρεών.
Μετά την αλλαγή παρόχου, η ανάκτηση των οφειλών καθίσταται δυσχερέστερη, με αποτέλεσμα να συσσωρεύεται ένα σημαντικό απόθεμα επισφαλειών στους ισολογισμούς των εταιρειών προμήθειας.
Το ζήτημα έχει αναγνωριστεί εδώ και χρόνια, χωρίς ωστόσο να έχει διαμορφωθεί μέχρι σήμερα ένα αποτελεσματικό πλαίσιο αντιμετώπισής του. Οι πρώτες επίσημες κυβερνητικές ανακοινώσεις για τροποποίηση του Κώδικα Προμήθειας έγιναν την άνοιξη του 2024, με στόχο να περιοριστούν οι περιπτώσεις καταναλωτών που αλλάζουν προμηθευτή αφήνοντας ανεξόφλητους λογαριασμούς. Δύο χρόνια αργότερα, οι σχετικές αλλαγές δεν έχουν υλοποιηθεί, με το πρόβλημα να παραμένει σε μεγάλο βαθμό στην ευθύνη διαχείρισης των εταιρειών της αγοράς.
Δύσκολη εξίσωση
Η εξίσωση είναι σύνθετη, καθώς οποιαδήποτε παρέμβαση καλείται να διασφαλίσει την είσπραξη των οφειλών χωρίς να περιορίζει αδικαιολόγητα το δικαίωμα του καταναλωτή να αλλάζει προμηθευτή, βασική αρχή της ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Η απουσία, ωστόσο, αποτελεσματικού μηχανισμού για τις παλαιές οφειλές αυξάνει τον πιστωτικό κίνδυνο και το λειτουργικό κόστος των παρόχων.
Το κόστος των επισφαλειών δεν εμφανίζεται ως διακριτή χρέωση στους λογαριασμούς, αλλά λαμβάνεται υπόψη από τις εταιρείες κατά τη διαμόρφωση της τιμολογιακής τους πολιτικής. Η ΡΑΑΕΥ υπολογίζει τη συνολική επιβάρυνση από παλαιές και τρέχουσες οφειλές σε 5,931 λεπτά ανά κιλοβατώρα, εκτίμηση την οποία αμφισβητούν ως προς το ύψος της οι προμηθευτές.
