ΕΝΦΙΑ 2027: Ποιοι βγαίνουν από τον λογαριασμό, ποιοι κερδίζουν εκπτώσεις

Από τον λογαριασμό του ΕΝΦΙΑ βγαίνουν το 2027 εκατοντάδες χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων, ενώ για ακόμη περισσότερους ο φόρος περιορίζεται έως και 50%. Οι αλλαγές που τίθενται σε εφαρμογή από το νέο έτος, σε συνδυασμό με τις απαλλαγές και τις εκπτώσεις που ήδη ισχύουν, φέρνουν φοροελαφρύνσεις για περισσότερους από 2 εκατ. ιδιοκτήτες. Στους μεγάλους κερδισμένους βρίσκονται όσοι έχουν την κύρια κατοικία τους σε μικρούς οικισμούς της περιφέρειας, καθώς από το 2027 ο ΕΝΦΙΑ μηδενίζεται για τη συγκεκριμένη κατοικία, υπό την προϋπόθεση ότι η φορολογητέα αξία της δεν ξεπερνά τις 400.000 ευρώ.

Στη λίστα των δικαιούχων περιλαμβάνονται επίσης νοικοκυριά με περιορισμένα εισοδήματα και μικρή ακίνητη περιουσία, τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, οικογένειες με μέλη με αναπηρία, κάτοικοι μικρών ακριτικών νησιών και ιδιοκτήτες ακινήτων που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές. Χαμηλότερο φόρο θα πληρώσουν και όσοι έχουν ασφαλίσει τις κατοικίες τους για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα. Οι ελαφρύνσεις δεν είναι οριζόντιες. Για κάθε κατηγορία ισχύουν διαφορετικά εισοδηματικά, περιουσιακά ή άλλα κριτήρια, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις η απαλλαγή περιορίζεται στην κύρια κατοικία και σε άλλες καλύπτει το σύνολο της ακίνητης περιουσίας.

Οι έξι κατηγορίες των δικαιούχων

Μηδενικός ΕΝΦΙΑ για 650.000 ιδιοκτήτες σε μικρούς οικισμούς. Η μεγαλύτερη αλλαγή αφορά περίπου 650.000 ιδιοκτήτες που έχουν την κύρια κατοικία τους σε 12.855 οικισμούς της χώρας. Από το 2027 η απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ γίνεται πλήρης, ενώ το μέτρο επεκτείνεται σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, από 1.500 που ίσχυε το 2026. Ειδικά για τη Δυτική Μακεδονία, το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους. Για να μηδενιστεί ο φόρος, η φορολογητέα αξία της κύριας κατοικίας δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Η απαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και δεν επεκτείνεται σε εξοχικές ή δευτερεύουσες κατοικίες. Εκτός ρύθμισης βρίσκονται οι οικισμοί της Περιφέρειας Αττικής, με εξαίρεση εκείνους της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων.

Πλήρης απαλλαγή για τρίτεκνους, πολύτεκνους και οικογένειες με αναπηρία. Χωρίς ΕΝΦΙΑ μπορούν να μείνουν οι τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, καθώς και οι οικογένειες στις οποίες υπάρχει μέλος με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 80%, εφόσον πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Το ετήσιο οικογενειακό εισόδημα δεν πρέπει να ξεπερνά τις 12.000 ευρώ, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή το έτερο μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος. Παράλληλα, η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 150 τετραγωνικά μέτρα. Στην περίπτωση αυτή, η απαλλαγή αφορά το σύνολο της ακίνητης περιουσίας.

Χωρίς φόρο περίπου 3.500 ιδιοκτήτες σε ακριτικά νησιά. Πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ δικαιούνται περίπου 3.500 ιδιοκτήτες ακινήτων σε μικρά ακριτικά νησιά με πληθυσμό κάτω των 1.200 κατοίκων. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι να πρόκειται για φορολογικούς κατοίκους Ελλάδας που έχουν την κύρια κατοικία τους στα συγκεκριμένα νησιά και διαθέτουν ακίνητη περιουσία σε αυτά. Η ρύθμιση καλύπτει νησιά των Περιφερειακών Ενοτήτων Ικαρίας, Λήμνου, Σάμου, Χίου, Καλύμνου, Καρπάθου, Ρόδου και Κω, καθώς και τη Γαύδο και τα Διαπόντια Νησιά, σύμφωνα με τις ειδικότερες προβλέψεις.

Απαλλαγές για ακίνητα που χτυπήθηκαν από φυσικές καταστροφές. Ιδιοκτήτες ακινήτων σε περιοχές που έχουν πληγεί από σεισμούς, πυρκαγιές ή πλημμύρες μπορούν να απαλλαγούν από τον ΕΝΦΙΑ. Οι απαλλαγές δεν ισχύουν αυτομάτως για κάθε ακίνητο που βρίσκεται σε πληγείσα περιοχή, αλλά εξαρτώνται από τις ειδικές διατάξεις που έχουν θεσπιστεί ανά περίπτωση και την εκπλήρωση των προβλεπόμενων προϋποθέσεων.

Μισός ΕΝΦΙΑ για 800.000 ιδιοκτήτες με χαμηλά εισοδήματα. Έκπτωση 50% στον συνολικό φόρο δικαιούνται περίπου 800.000 ιδιοκτήτες, εφόσον πληρούν ταυτόχρονα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Το ετήσιο οικογενειακό εισόδημα δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 9.000 ευρώ, ποσό που προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή το έτερο μέρος συμφώνου συμβίωσης και για κάθε εξαρτώμενο μέλος. Έτσι, το όριο ανεβαίνει στις 10.000 ευρώ για ένα ζευγάρι χωρίς παιδιά, στις 11.000 ευρώ για οικογένεια με ένα παιδί και στις 12.000 ευρώ για οικογένεια με δύο παιδιά. Δεν αρκεί, όμως, μόνο το χαμηλό εισόδημα. Η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων δεν πρέπει να ξεπερνά τα 150 τετραγωνικά μέτρα, ενώ η αξία της ακίνητης περιουσίας δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 85.000 ευρώ για άγαμο, τις 150.000 ευρώ για έγγαμο χωρίς παιδιά ή μονογονεϊκή οικογένεια με ένα εξαρτώμενο παιδί και τις 200.000 ευρώ για έγγαμο με εξαρτώμενα παιδιά ή μονογονεϊκή οικογένεια με δύο εξαρτώμενα παιδιά.

Έκπτωση έως 20% για πάνω από 420.000 ασφαλισμένες κατοικίες. Κερδισμένοι από τον ΕΝΦΙΑ του 2027 θα είναι και περισσότεροι από 420.000 ιδιοκτήτες που έχουν ασφαλίσει τα σπίτια τους έναντι φυσικών καταστροφών. Η έκπτωση φτάνει το 20% για κατοικίες φορολογητέας αξίας έως 500.000 ευρώ, ενώ περιορίζεται στο 10% για ακίνητα μεγαλύτερης αξίας. Για να εξασφαλιστεί ολόκληρη η μείωση, η κατοικία θα πρέπει να είναι ασφαλισμένη για σεισμό, πυρκαγιά και πλημμύρα σε όλη τη διάρκεια του 2026. Εάν η ασφάλιση καλύπτει μικρότερο χρονικό διάστημα, αλλά τουλάχιστον τρεις μήνες μέσα στο έτος, η έκπτωση υπολογίζεται αναλογικά. Αντίθετα, ασφαλιστήρια που δεν καλύπτουν και τους τρεις κινδύνους δεν εξασφαλίζουν τη φορολογική ελάφρυνση.